Heb je een auto met vierwielaandrijving en moeten er nieuwe banden om? Dan is de kans groot dat je je afvraagt of je echt alle vier de banden moet vervangen, of dat je kunt volstaan met twee. Het is een veelgestelde vraag, en het antwoord is niet altijd eenduidig. In dit artikel leggen we uit waarom het bij vierwielaandrijving extra belangrijk is om goed naar de profieldiepte te kijken en wat de gevolgen zijn van het mengen van nieuwe en versleten banden.
We geven je praktische richtlijnen, zodat je een weloverwogen keuze kunt maken die zowel veilig is voor jou als voor je portemonnee. Want hoewel het vervangen van alle vier de banden in veel gevallen wordt aanbevolen, zijn er situaties waarin het vervangen van twee banden verantwoord is. We bespreken de voor- en nadelen, de technische achtergronden en geven je tips om de levensduur van je banden te verlengen.
Waarom is bandenslijtage bij vierwielaandrijving anders?
Bij een auto met vierwielaandrijving worden alle vier de wielen aangedreven. Dat betekent dat ze allemaal kracht op de weg moeten overbrengen. Als de banden niet gelijkmatig versleten zijn, kunnen de wielen met een verschillende snelheid draaien. Moderne vierwielaandrijvingssystemen, zoals die met een elektronisch gestuurde koppeling of een middendifferentieel, kunnen dit verschil opvangen, maar het zorgt wel voor extra belasting. Bij een klassiek systeem met een starre verbinding tussen de assen, kan dit zelfs leiden tot schade aan de aandrijflijn.
Het belangrijkste probleem is het verschil in omtrek tussen de banden. Een nieuwe band heeft een profieldiepte van ongeveer 8 millimeter, terwijl een versleten band nog maar 2 millimeter heeft. Dat lijkt weinig, maar het betekent dat de nieuwe band een grotere omtrek heeft. Bij elke omwenteling legt die een iets langere afstand af. Over een kilometer kan dat oplopen tot enkele centimeters verschil. Die constante spanning kan leiden tot verhoogde slijtage van de transmissie, maar ook tot een onvoorspelbaar weggedrag, vooral op glad wegdek.
Bij een voorwielaandrijving of achterwielaandrijving is het minder kritisch, omdat de niet-aangedreven as gewoon 'meerolt'. Maar bij vierwielaandrijving zijn alle banden met elkaar verbonden, dus is het belangrijk dat ze zo veel mogelijk dezelfde omtrek hebben. Daarom is het advies om bij vierwielaandrijving altijd alle vier de banden te vervangen, tenzij het verschil in profieldiepte minimaal is.
Wat zegt de wet- en regelgeving?
In Nederland is het wettelijk verplicht dat alle banden op een as dezelfde maat en hetzelfde type hebben. Dat betekent dat je op de vooras twee dezelfde banden moet hebben, en op de achteras twee dezelfde. Er is geen wettelijke verplichting dat alle vier de banden identiek moeten zijn in profieldiepte, zolang ze maar aan de minimale profieldiepte van 1,6 millimeter voldoen. Maar dat wil niet zeggen dat het verstandig is om met een groot verschil te rijden.
De bandenfabrikanten en veel automerken adviseren echter om bij vierwielaandrijving alle vier de banden te vervangen zodra het profielverschil meer dan 2 millimeter bedraagt. Sommige merken geven zelfs een limiet van 1 millimeter aan. Dit advies is niet wettelijk verplicht, maar het is er wel om schade aan de aandrijflijn te voorkomen en de veiligheid te waarborgen. Als je een nieuwe band op één as monteert en de andere as heeft nog banden met 4 millimeter profiel, dan kan dat in de praktijk leiden tot problemen.
Daarnaast is het belangrijk om te weten dat sommige lease- of verzekeringsmaatschappijen eisen dat je je aan de onderhoudsvoorschriften van de fabrikant houdt. Als je dat niet doet en er ontstaat schade aan de transmissie, kan het zijn dat de schade niet wordt gedekt. Het is dus verstandig om je altijd te verdiepen in de specifieke richtlijnen voor jouw auto.
Wanneer kun je wél volstaan met twee nieuwe banden?
Er zijn situaties waarin het vervangen van twee banden acceptabel is. Dat is bijvoorbeeld het geval als je banden relatief nieuw zijn en het verschil in profieldiepte minder dan 2 millimeter is. Stel dat je voorbanden nog 6 millimeter profiel hebben en je achterbanden zijn versleten tot 3 millimeter. Dan is het verschil 3 millimeter, wat te groot is. Maar als je achterbanden nog 5 millimeter hebben en je voorbanden 3, dan is het verschil 2 millimeter, wat net op het randje is. In dat geval kun je overwegen om alleen de twee versleten banden te vervangen, maar dan moet je er wel zeker van zijn dat het systeem dit aankan.
Een andere situatie is wanneer je een reservewiel hebt dat als nieuw is en je slechts één band hoeft te vervangen vanwege een lekke band. Als de andere banden nog voldoende profiel hebben, kun je de nieuwe band laten afslijten tot dezelfde omtrek als de andere. Sommige bandenspecialisten kunnen een nieuwe band lichtjes afslijpen (shaven) om hem gelijk te maken met de rest. Dit is echter niet overal mogelijk en het kost extra geld.
Tot slot: als je auto een vierwielaandrijving heeft die je alleen op glad wegdek inschakelt (parttime 4WD), dan kun je in de 2WD-stand rijden en kun je de banden per as vervangen. Maar zodra je de vierwielaandrijving inschakelt, geldt hetzelfde advies. Het is dus verstandig om altijd het zekere voor het onzekere te nemen en bij twijfel alle vier de banden te vervangen.
In het kort
- Meet het profiel van al je banden op met een profieldieptemeter; dat kost weinig en geeft duidelijkheid.
- Vervang bij vierwielaandrijving bij voorkeur alle vier de banden tegelijk, zeker als het verschil > 2 mm is.
- Als je twee banden vervangt, monteer de nieuwste banden dan op de achteras om overstuur te voorkomen (geldt ook bij 4WD).
- Controleer de bandenspanning regelmatig; een zachte band slijt sneller en kan het verschil in omtrek vergroten.
- Laat je auto uitlijnen als je merkt dat banden ongelijkmatig slijten; dat verlengt de levensduur en bespaart geld.
- Overweeg een set all-seasonbanden als je niet vaak in extreme winterse omstandigheden rijdt; zo heb je één set voor het hele jaar.
- Bewaar je bonnetjes en noteer de profieldiepte bij elke bandenwissel; zo houd je zicht op slijtage.
Veelgestelde vragen
Is het verplicht om alle vier de banden te vervangen bij 4WD?
Nee, wettelijk niet, maar vrijwel alle autofabrikanten adviseren het. Als het profielverschil groter is dan 2 mm, kun je schade aan de aandrijflijn krijgen.
Wat is het maximale profielverschil tussen voor- en achteras bij 4WD?
De meeste fabrikanten adviseren een maximaal verschil van 2 millimeter, sommige zelfs 1 millimeter. Houd je aan het advies van jouw automerk.
Kan ik zelf het profiel meten?
Ja, met een profieldieptemeter (kost een paar euro) of een muntje. Steek de meter in het profiel op meerdere plekken, ook in het midden en de zijkanten.
Wat kost het vervangen van vier banden versus twee?
Een nieuwe band kost vaak tussen de 50 en 150 euro, afhankelijk van merk en maat. Montage kost vaak tussen de 15 en 30 euro per band. Het verschil tussen twee en vier banden is dus al snel 100 tot 300 euro.
Conclusie
Bij vierwielaandrijving is het belangrijk om alle vier de banden in goede staat te houden en gelijkmatig te laten slijten. Het advies om alle vier de banden te vervangen is niet uit luxe, maar om schade aan de aandrijflijn te voorkomen en de veiligheid te garanderen. Als het profielverschil klein is (maximaal 2 millimeter), kun je overwegen om er maar twee te vervangen, maar twijfel je, laat je dan adviseren door een bandenspecialist. Regelmatig je banden controleren, de spanning op peil houden en tijdig wisselen zorgt ervoor dat je langer met je banden doet en veilig rijdt, in elk seizoen.
Autobanden kopen en laten monteren?
Vergelijk rustig en vraag vrijblijvend offertes aan via Bandwijs.
Vind de juiste banden →Lees ook: 5 veelgemaakte fouten bij het wisselen van banden · Bandenwissel check: dit moet je controleren voordat je wegrijdt · Anwb bandenwissel service: zo werkt het · Bandenwissel thuis of bij de garage: voor- en nadelen · Banden opslaan: zo doe je dat op de juiste manier · Bandenwissel op afspraak: zo plan je slim — meer over bandenwissel
Bandwijs is een onafhankelijke gids en verkoopt zelf niets. Prijzen zijn indicaties.